११ माघ, काठमाडौं । विगत चार वर्षदेखि जारी रुस-युक्रेन भीषण युद्धलाई विश्राम दिने उद्देश्यका साथ संयुक्त अरब इमिरेट्सको आबुधाबीमा एक महत्त्वपूर्ण र ऐतिहासिक शान्ति वार्ता सम्पन्न भएको छ ।
अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको विशेष अग्रसरतामा आयोजित यस दुई दिने त्रिपक्षीय बैठकले युद्धरत दुवै पक्षलाई एउटै टेबुलमा राखेर संवादको वातावरण निर्माण गरेको छ । यस कूटनीतिक सफलतालाई विश्व समुदाय र अमेरिकी अधिकारीहरूले शान्तितर्फको एउटा ठोस र आशालाग्दो कदमका रूपमा व्याख्या गरेका छन् । वार्ताको सकारात्मक नतिजास्वरूप दुवै राष्ट्र आगामी फेब्रुअरी १ मा दोस्रो चरणको छलफलका लागि पुनः बैठक बस्न सहमत भएका छन् ।
यस वार्ताको पृष्ठभूमि तयार पार्न अमेरिकी विशेष दूतहरू जेरेड कुश्नर र स्टिभ विट्कोफले मस्को पुगेर राष्ट्रपति भ्लादिमिर पुटिनसँग चार घण्टा लामो सघन छलफल गरेका थिए । सोही छलफलले शान्ति योजनाका मुख्य बुँदाहरूमा केन्द्रित रहने मार्गप्रशस्त गरेको हो । युक्रेनी राष्ट्रपति भोलोडिमिर जेलेन्स्कीले पनि आबुधाबी संवादलाई रचनात्मक संज्ञा दिँदै युद्ध अन्त्यका लागि यो एउटा महत्त्वपूर्ण मोड हुनसक्ने सङ्केत गर्नुभएको छ । तर, कूटनीतिक टेबलमा शान्तिको कुरा भइरहँदा युद्धभूमिको वास्तविकता भने अझै पनि उत्तिकै भयानक र हृदयविदारक देखिएको छ ।
आबुधाबीमा शान्ति प्रक्रिया अघि बढ्दै गर्दा रुसले युक्रेनका प्रमुख सहरहरू किभ र खार्किभका ऊर्जा पूर्वाधारहरूमा मिसाइल र ड्रोनको वर्षा गरेको छ । युक्रेनी विदेशमन्त्री एन्ड्री सिबिहाले कूटनीतिक प्रयासको बीचमा गरिएको यो आक्रमणलाई रुसी आतङ्क भन्दै चर्को विरोध गर्नुभएको छ । यस आक्रमणका कारण शून्य डिग्रीभन्दा तलको कठ्याङ्ग्रिँदो जाडोमा लाखौँ युक्रेनी नागरिकहरू बिजुली, पानी र न्यानोपन (हिटिङ) बाट वञ्चित हुन पुगेका छन्, जसले गर्दा मानवीय सङ्कट थप गहिरिएको छ ।
युद्धको मैदानमा दुवै पक्षबाट आक्रमण र प्रतिकारको क्रम अझै रोकिएको छैन । रुसी आक्रमणको जवाफमा युक्रेनले पनि रुसी सीमा क्षेत्र बेल्गोरोडमा ड्रोन प्रहार गरेको छ भने रुसी सेनाले खार्किभको स्टारित्स्या गाउँ कब्जा गरेको दाबी गरेको छ । यसरी एकातिर आबुधाबीबाट शान्तिको मधुर आशा पलाएको छ भने अर्कोतिर रणमैदानमा बढ्दो हिंसाले यो कूटनीतिक प्रक्रियालाई अत्यन्तै संवेदनशील र चुनौतीपूर्ण बनाएको छ। विश्वको नजर अब फेब्रुअरी १ मा हुने दोस्रो चरणको वार्ता र त्यसले ल्याउने सम्भावित ठोस निर्णयमा टिकेको छ ।
