१२ चैत, काठमाडौं । अमेरिकाको क्यालिफोर्नियास्थित एक जूरीले सामाजिक सञ्जालको लत र त्यसले किशोरकिशोरीको मानसिक स्वास्थ्यमा पार्ने असरका बारेमा एउटा ऐतिहासिक फैसला सुनाउँदै प्रविधि क्षेत्रका दिग्गज कम्पनीहरू मेटा र युट्युबलाई दोषी ठहर गरेको छ ।
२० वर्षीया एक युवतीले बाल्यकालदेखि नै यी प्लेटफर्महरूको लतका कारण आफूमा चिन्ता, शरीरप्रति असन्तुष्टि र आत्महत्याको सोच विकसित भएको भन्दै दायर गरेको मुद्दामा अदालतले कम्पनीहरूलाई प्रयोगकर्ताको सुरक्षामा ध्यान नदिएको र सम्भावित जोखिमबारे सचेत नगराएको निष्कर्ष निकालेको हो । सात हप्ता लामो सुनुवाइ र गहन छलफलपछि जूरीले ती युवतीलाई कुल ३० लाख डलर क्षतिपूर्ति उपलब्ध गराउन आदेश दिएको छ, जसमा जिम्मेवारीको बाँडफाँट गर्दै मेटालाई २१ लाख डलर र युट्युबलाई ९ लाख डलर जरिवाना तोकिएको छ ।
यस मुद्दालाई सामाजिक सञ्जालको इतिहासमा एउटा महत्वपूर्ण ‘टर्निङ प्वाइन्ट’ का रूपमा हेरिएको छ, किनकि यो यस्ता प्रकृतिका करिब १,५०० मुद्दाहरूमध्ये पूर्ण सुनुवाइमा गएर फैसला आएको पहिलो घटना हो । अदालतमा पीडित युवतीले फिल्टरको प्रयोग गरेर आफ्नो स्वरूप परिवर्तन गर्न घण्टौँ बिताउने गरेको र कामको समयमा समेत लुकेर फोन चलाउन बाध्य हुने गरेको बयान दिएकी थिइन्, जसलाई जूरीले गम्भीरतापूर्वक लिएको देखिन्छ। यद्यपि, मेटा र युट्युबले यस फैसलाप्रति असहमति जनाउँदै पुनरावेदनमा जाने तयारी गरेका छन् ।
यो निर्णयले आगामी दिनमा अन्य मुद्दाहरूका लागि मार्गप्रशस्त गर्नुका साथै अमेरिकी संसदमा बालबालिका सुरक्षासम्बन्धी कडा कानुन बनाउन ठूलो दबाब सिर्जना गर्ने अपेक्षा गरिएको छ ।
