३० बैशाख, काठमाडौँ । मध्यपूर्वको भू-राजनीतिमा वर्षौँदेखि कायम ‘प्रोक्सी वार’ (छद्म युद्ध) अब प्रत्यक्ष सैन्य मुठभेडको दिशामा मोडिएको छ। साउदी अरबले गत मार्च महिनाको अन्त्यतिर इरानी भूमिमा गोप्य रूपमा प्रत्यक्ष सैन्य हमला गरेको सनसनीपूर्ण खुलासा भएको छ। समाचार संस्था रोयटर्सका अनुसार, साउदी अरबले आफ्नो इतिहासमा पहिलो पटक इरानविरुद्ध यसरी प्रत्यक्ष सैन्य बल प्रयोग गरेको हो।
यसअघि इरानमाथि अमेरिका र इजरायलले मात्रै भीषण सैन्य आक्रमण गर्दै आएका थिए। तर, फेब्रुअरी २८ बाट सुरु भएको क्षेत्रीय द्वन्द्वका क्रममा इरान समर्थित विद्रोही समूहहरूले साउदी अरबमाथि निरन्तर ड्रोन र मिसाइल प्रहार गरेपछि रियादले आफ्नो रणनीति बदलेको हो। सोही आक्रमणहरूको प्रतिशोध स्वरूप साउदीले इरानभित्रै लक्षित आक्रमण गरेको रोयटर्सले उल्लेख गरेको छ।
आफ्नो सुरक्षाका लागि दशकौँदेखि अमेरिकामाथि निर्भर रहँदै आएको साउदी अरबको यो कदमलाई रक्षा मामिलामा ‘आत्मनिर्भर’ बन्ने प्रयासका रूपमा हेरिएको छ। अमेरिकी सुरक्षा छाताको प्रतीक्षा गर्नुको साटो आफ्नो मुलुकको रक्षाका लागि आफैँ कडा कदम चाल्न साउदी सक्षम रहेको सन्देश यसले दिएको छ।
सैन्य कारबाहीको यो शृङ्खलापछि दुवै देशले द्वन्द्वलाई पूर्ण स्तरको युद्धमा परिणत हुन नदिन कूटनीतिक संयमता भने अपनाएका छन्। रोयटर्सका अनुसार, आक्रमणपछि साउदी र इरानबीच कूटनीतिक च्यानलहरू मार्फत गहन संवाद भएको छ। दुवै पक्षले तत्कालका लागि द्वन्द्व थप नचर्काउने संकेत दिए पनि उनीहरूबीचको कूटनीतिक सम्बन्ध भने अझै पनि गम्भीर र तनावपूर्ण रहेको विश्लेषण गरिएको छ।
अमेरिका–इरान द्वन्द्वले सिर्जना गरेको क्षेत्रीय अस्थिरताका बीच साउदी अरबको यो प्रत्यक्ष प्रवेशले मध्यपूर्वको शक्ति सन्तुलनमा नयाँ चुनौती थपेको छ।
