९ असार, काठमाडौं । चालु आर्थिक वर्षको ११ महिनाको अवधिमा नेपालले कुल २ खर्ब ७३ अर्ब ७ करोड रुपैयाँभन्दा बढीको पेट्रोलियम पदार्थ आयात गरेको छ ।
भन्सार विभागको पछिल्लो तथ्याङ्कअनुसार, विश्वव्यापी रूपमा जारी युद्ध र भू–राजनीतिक तनावका कारण इन्धनको मूल्यमा भएको भारी वृद्धिले नेपालको आयात लागतलाई निकै महँगो बनाएको छ । अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा इन्धनको मूल्यवृद्धिसँगै अमेरिकी डलरको भाउमा भएको बढोत्तरीले गर्दा अघिल्लो वर्षको तुलनामा इन्धनको परिमाणमा केही कमी आए पनि देशबाट बाहिरिने विदेशी मुद्राको रकम भने उल्लेख्य रूपमा वृद्धि भएको हो ।
डिजेल र पेट्रोलको आयातमा खर्चको चाप
कुल आयातमध्ये सबैभन्दा ठुलो हिस्सा डिजेलको देखिएको छ । यस अवधिमा १ खर्ब ५२ अर्ब ६७ करोड रुपैयाँ बराबरको १२ लाख ६४ हजार किलोलिटर डिजेल आयात भएको छ। गत वर्षको तुलनामा डिजेलको आयात परिमाणमा केही कमी आए पनि खर्च भने झन्डै ३७ अर्ब रुपैयाँले बढेको छ ।
त्यसैगरी, ६८ अर्ब १७ करोड रुपैयाँ बराबरको ६ लाख ८५ हजार किलोलिटर पेट्रोल आयात भएको छ, जसको आयात खर्च पनि गत वर्षको तुलनामा बढ्दो क्रममा छ ।
ग्यास आयातमा सामान्य गिरावट
इन्धनको अन्य उपभोग्य वस्तुहरूमध्ये खाना पकाउने एलपी ग्यासको आयातमा भने सुधार देखिएको छ । चालु आर्थिक वर्षको ११ महिनामा ५२ अर्ब २१ करोड रुपैयाँ बराबरको ४७ करोड ५९ लाख किलो ग्यास आयात भएको छ, जुन गत वर्षको तुलनामा करिब ९ प्रतिशतले कम हो ।
इन्धनको मूल्यमा भएको यो तीव्र वृद्धिले देशको शोधनान्तर स्थिति र व्यापार घाटामा गम्भीर चाप पारेको अर्थविद्हरूको ठम्याइ छ । अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा देखिइरहेको निरन्तरको अस्थिरताले आगामी दिनमा पनि ऊर्जा सुरक्षा र आयात व्यवस्थापनमा चुनौती थप्ने निश्चित देखिएको छ ।
